Μοναστήρια της Κρήτης. Ιερά Μονή Τιμίου Προδρόμου Καψά

Ιερά Μονή Τιμίου Προδρόμου Καψά

Στον απόκρημνο βράχο του Λιβυκού Στη νοτιοανατολική Κρήτη, ανάμεσα στον Μακρύ Γιαλό και τον Γούδουρα, εκεί όπου το άγριο τοπίο συναντά το Λιβυκό Πέλαγος, βρίσκεται η ιστορική Ιερά Μονή Τιμίου Προδρόμου Καψά. Χτισμένη πάνω στον βράχο, στην είσοδο του φαραγγιού των Περβολακίων, η μονή μοιάζει να είναι ένα με το τοπίο. Η ακριβής αρχή της ιστορίας της δεν είναι απολύτως γνωστή· η επικρατέστερη άποψη την τοποθετεί στον 15ο αιώνα, ενώ υπάρχουν ενδείξεις για παλαιότερη μοναστική παρουσία στην περιοχή.

🕯️ Ο σπηλαιώδης ναός του Τιμίου Προδρόμου Στην καρδιά της μονής βρίσκεται ο παλαιός σπηλαιώδης ναός του Αγίου Ιωάννη του Προδρόμου. Το μοναστηριακό συγκρότημα αναπτύχθηκε σταδιακά πάνω στην απότομη πλαγιά και σήμερα αποτελεί ένα μοναδικό σύνολο, όπου ο βράχος, η σπηλιά και τα κτίσματα μοιάζουν να ενώνονται. Στον ναό σώζονται παλαιές τοιχογραφίες και χαράγματα, ενώ ιδιαίτερη αξία έχουν οι εικόνες της Κρητικής Σχολής, ανάμεσά τους η Παναγία Βρεφοκρατούσα, έργο των αρχών του 15ου αιώνα, καθώς και εικόνα του Αγίου Ιωάννη του Προδρόμου του 16ου αιώνα. Ο Όσιος Ιωσήφ ο Γεροντογιάννης Η νεότερη ιστορία της Μονής Καψά είναι άρρηκτα συνδεδεμένη με τον Όσιο Ιωσήφ τον Γεροντογιάννη, κατά κόσμον Ιωάννη Βιτσέντζο. Το 1844 εγκαταστάθηκε στην περιοχή και έζησε αρχικά ως ασκητής στη σπηλιά που βρίσκεται κοντά στη μονή. Για χρόνια έζησε εκεί με αυστηρό ασκητικό βίο και στη συνέχεια άρχισε να αναστηλώνει τα ερειπωμένα κελιά και τη μονή. Η φήμη της πνευματικής του ζωής προσέλκυσε και άλλους μοναχούς και δημιουργήθηκε ξανά μοναστική κοινότητα. Μετά την κοίμησή του, το έργο του συνέχισε ο εγγονός του, Αρχιμανδρίτης Ιωσήφ Γεροντάκης, ο οποίος επέκτεινε τις εγκαταστάσεις και συνέβαλε σημαντικά στην ανάπτυξη της μονής. Ο τάφος του Οσίου Ιωσήφ βρίσκεται μέσα στον ναό. Το 2004 κατατάχθηκε επίσημα στο Αγιολόγιο της Ορθόδοξης Εκκλησίας. 🇬🇷 Ένας τόπος που έζησε την ιστορία της Κρήτης Η Μονή Καψά δεν έμεινε απομονωμένη από την ιστορία του τόπου. Το 1900 χαρακτηρίστηκε διαλυτέα και προσαρτήθηκε στη Μονή Τοπλού, την οποία έχουμε ήδη γνωρίσει στο δικό μας οδοιπορικό. Κατά τη διάρκεια της Κατοχής, η μονή συνδέθηκε και με τη διαφυγή ανθρώπων που βοηθούσαν τις συμμαχικές δυνάμεις, γεγονός που είχε ως αποτέλεσμα την απομάκρυνση των μοναχών από τις γερμανικές αρχές. 29 Αυγούστου — Η μεγάλη πανήγυρη Σήμερα, 29 Αυγούστου, η Μονή Καψά πανηγυρίζει την Αποτομή της Τιμίας Κεφαλής του Αγίου Ιωάννη του Προδρόμου. Και έτσι, σε έναν τόπο δύσβατο και επιβλητικό, η παράδοση συνεχίζεται. Οι προσκυνητές ανεβαίνουν στον βράχο για να τιμήσουν τον Άγιο και να προσκυνήσουν σε έναν χώρο όπου η φύση, η ιστορία και η πίστη έχουν γίνει ένα. «Εκεί όπου ο βράχος συναντά το Λιβυκό, ο Τίμιος Πρόδρομος φυλάσσει έναν τόπο σιωπής, ασκητισμού και πίστης αιώνων.»